واشنتۆن و ئەنقەرە داهاتووی کورد بەرەو کوێ دەبەن؟

0

نوچە: ئێویل پرایس

بەڕێوەبەری ئەنستیتۆی سێنتڕاڵ جیئۆپۆلۆتی، لە بابەتێکی شیکاریدا دەڵێت، سیاسەتەکانی ئەمریکا لە پەیوەندی لەگەڵ پێکهێنانی هاوپەیمانی و هەواڵبەندی لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاست، زیانی بە بەرژەوەندی کوردەکان لە عێراق و سوریا دەگەیێنێت.

یەکێک لە گرنگترین رووداوەکانی چەند ساڵی دوایی، هاتنە ئارای ناکۆکی بووە لە نێوان ئەمریکا و تورکیا، وەک دوو ئەندام و هاوپەیمانی سەرەکی لە ناتۆ، ئەمەش وای کردووە، کە ئەنقەرە بەرە بەرە لە بلۆکی رکابەری دێرینەی ئەمریکا واتە رووسیا نزیک ببێتەوە.

ڤینسێنت لاڤرمەن، بەڕێوەبەری ئەنیستیتۆی راوێژکاری سێنتڕاڵ جیئۆپۆلۆتی، لە وتارەکەیدا سیاسەتەکانی ئیستای ئەمریکای لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاستی بە زیانی کوردەکان وەسف کردووە.

لاڤرمەن پێیوایە، کە رەفتار و دیدی سیاسی ئیستای ئەمریکا، دژ بە بەرژەوەندی کورد لە عێراق و سوریا، هەژمار دەکرێت و ئەم زیانانەش پێدەچێ بەرە بەرە کاریگەری خۆی بە سەر ئەم دوو بەشە دابنێت.

بە بۆچوونی لاڤرمەن، گۆڕانکاری لە فاکتەرە سیاسیيەکانی رۆژهەڵاتی ناڤین، بەرە بەرە پاڵ بە ئەنقەرەوە دەنێ، کە لە رووسیا نزیک بێتەوە و هاوکات مانای وایە، کە لە ناتۆش دوور دەکەوێتەوە، نووسەر پێیشیوایە کە ناکۆکیيەکانی نێوان هەرێمی کوردستان و بەغدا وا دەکات، کە ئەنقەرە و بەغدا زیاتر لە یەک نزیک ببنەوە.

لاڤرمەن لە بەشێکی دیکەی وتارەکەی ئاماژە بە ویستی ئەندامانی پەرلەمانی عێراق دەکات، بۆ بڕینی بەشە بودجەی هەرێم و تەنانەت پێشنیاری بژاردەی سەربازیيان لە دژی هەرێم خستۆتە بەرباس. ئەمەش ئاماژەی مەترسیدارە بۆ ئەوەی تێبگەین، کە هەرێمی کوردستان مەترسی لە سەرە.

لاڤرمەن ئەو گریمانەش دەخاتەڕوو، کە نزیکبوونەوەی ئەنقەرە لە وڵاتانی ناوچە و یەک لەوان عێراق، دەتوانێ راستەوخۆ کاریگەری لە سەر گۆڕانکاریيەکانی سوریا و دۆخی کورد لەم بەشەش دابنێت.

بەڕێوەبەری سێنتڕاڵ جیئۆپۆلۆتی پێیوایە، تورکیا بیهەوێ بۆ رێگرتن لە هاتنە کایەی هەرێمی دیکەی کوردی لە سوریا، هاوپەیمان بۆ خۆی بدۆزێتەوە. تەنانەت لە ئەگەری کشانەوەی ئەمریکا لە خاکی سوریا، ناوچەکانی ژێر دەسەڵاتی هیزە کوردیيەکانی رۆژئاوا بکاتە ئامانجی هێرش؛ بابەتێک، کە هەر ئیستا پێوەی سەرقاڵە، لەگەڵ ئەم سیناریۆیە، هێزەکانی بەشار ئەسەدیش رەنگە هاوکات بیانهەوێ لە قۆڵی باشورەوە پەلاماری ناوچەکانی ئەم سنوورە بدات.

دواتر نووسەر ئاماژەی بە داهاتووی ئەم هاوکێشانە کردووە و دەڵێت “رەنگە بە نزیکبوونەوەی هەر چی زیاتر بەغدا و ئەنقەرە، عێراق داوا لە تورکیا بکات، لە هەر جۆرە مامەڵە و پەیوەندییەکی راستەوخۆی بازرگانی و سیاسی لە گەڵ هەرێم، خۆی بە دوور بگرێت؛ ئەویش تا ئەو کاتەی، کە هەرێم بیهەوێ ڕۆژانەی ٢٥٠ هەزار بەرمیل نەوتی خۆی ڕادەستی بەغدا بکات، بەم رێگەوە بەغدا دەتوانێ رێگە لە هەناردەکردنی نەوتی خاوی هەرێم بۆ بەندەری جه‌يهان بگرێت”.

لاڤرمەن ئاماژەی بە ناڕەزایی ژمارەیەک لە نوێنەرانی ئەنجومەنی عێراق سەبارەت بە ڕادەستنەکردنی نەوت بە بەغدا کردووە و دەشڵێت، ژمارەی ئەو کەسانەی، کە دەیانهەوێ هەرێمی کوردستان لە لایەن بەغداوە سزا بدرێت، رۆژ لە دوای رۆژ لە زیادبووندایە.

بەڕێوەبەری سێنتڕاڵ جیئۆپۆلۆتی، لە کۆتایی وتارەکەی نووسیویەتی، بە سەرنجدان بە گوشار و هەڕەشەکانی ئێستا لە ناوچەکە و خەمساردی ئەمریکا بە نیسبەت بەرژەوەندی کوردە هاوپەیمانەکانی، دەتوانین بڵێن بە دوور نییە، کە پرۆسەی هەناردەکردنی نەوت لە هەرێمەکانی باشوور و رۆژئاوا بەرەوڕووی ئاستەنگ بێتەوە.

Share.

About Author

بوچون نوسین داخراوە.

Social Media Auto Publish Powered By : XYZScripts.com