عێراق، پێگەیەک بۆ هێرشکردنە سەر ئێران

0

نوچەنێت

ئەمریکا دوابەدوای کشانەوەی هێزەکانی لە سوریا، لە پلانیدایە ژمارەی هێزەکانی خۆی لە عێراق زیاتر بکات و ئامانجی سەرەکیش لەم پلانە بەرەنگاربوونەوەی ئێرانە.

ئەمریکا لە کاتێکدا هێزەکانی خۆی لە سوریا دەکشێنێتەوە، کە بە هیوایە پەیوەندی زەمینی ئێران لە گەڵ عێراق  وسوریا دابخات و لەم رێگەوە، رێگری لە چەکدارکردن و پشتیوانی کردنی هێزە میلیشییایەکانی سەر بە  تاران بگرێت.

واشنتۆن، تەرکیزی خستۆتە  سەر عێراق تاکو هەژمون  وکاریگەری ئێران لەم وڵاتە و سوریا بەربەست بکات. سەردانەکەی مایک پەمپیۆ لە ماوەی رابردوو بۆ عێراق، بەشێکە لەم سیناریۆیە.

هاوکات لێدوانەکەی دۆناڵد ترەمپ، لە میانی سەردانەکەی بۆ بنکەی سەربازی”عین الاسد” ئاماژەیەکی بەهێزی دیکەیە کە رایگەیاند، ئەمریکا بەرەبەرە هێزەکانی لە سوریا بەرەو عێراق جووڵە پێدەکات، تاکو بەرەنگاری ئێران ببێتەوە  وبەرژەوەندییەکانی واشنتۆنیش پارێزراو بێت.

حەشدی شەعبی، کە میلیشیایەکی شیعە مەزهەبە لە ژێر کاریگەری ئێراندان،هەروەها لایەنە سیاسییەکانی بەستراوە بە ئێران لە پەرلەمانی عێراق، بە توندی دژی ئامادەبوون و گەڕانەوەی هێزی سەربازی ئەمریکان بۆ عێراق. “عصائب الحق ” کە فەیز غەزالی سەرکردایەتی دەکات و بە یەکێک لە توندڕەوترین گروپەکانی پێکهێنەری حەشدی شەعبی هەژمار دەکرێن، رایگەیاندووە ئەگەر ئەمریکا هێزەکانی لە عێراق نەکشێنێتەوە، شەڕی چەکداری لە دژی دەست پێدەکەن.

هادی عامری، فەرماندەی کەتیبەکانی بەدر و سەرۆکی حزبی فەتح، کە وەک دووەمین حزبی گەورەی ناوپەرلەمانی عێراق هەژمار دەکرێت. جەختی کردۆتەوە کە ئامادەبوونی هێزەکانی ئەمریکا شەرعییەت  وباری یاسایی نییە. لێرەوەیە کە حزبە شیعەکانی ژێر دەسەڵاتی ئێران لە هەوڵدان حکومەتی مەرکەزی ناچآر بکەن، کە رێککەوتنی ستراتیژی نێوان عێراق و ئەمریکا هەڵبوەشێننەوە کە لە ساڵی ٢٠١٤ واژۆی لە سەر کراوە. هەر چۆنێک بێت ئامانجی سەرەکی ئەم هەوڵانە کۆتایی هێنانە بە ئامادەبوونی سەربازی هێزەکانی ئەمریکا.

ژمارەیەک لە کاربەدەستانی عێراق، لە هەوڵدان لە ئەگەری کشانەوەی  هێزەکانی ئەمریکا لە سوریا و دواتر جوڵەپێکردنیان بەرەو عێراق، واشنتۆن گەرەنتی ئەوە بکات کە لە شەڕی دژ بە تیرۆریزم یارمەتی بەغدا بکات.

پەمپیۆ لە میانی سەردانەکەی بۆ هەولێر و بەغدا رایگەیاند، بابەتی سەرەکی گفتوگۆکانیان، کشانەوەی هێزەکانی ئەمریکا لە سوریا نییە، بەڵکو جەختیان لە سەر بەهێزبوونی حکومەتی مەرکەزی  وپشتیوانیەکانی واشنتۆن بۆ بەغدا و هەروەها سنوردارکردنی کاریگەری و دەسەڵاتی ئێرانە لە عێراق.

لە روانگەی ئەمریکییەکانەوە، بە بەراورد لە گەڵ سوریا، ئەولەوییەت بە عێراقە و بەرژەوەندییە ستراتیژیەکانی ئەمریکا لە عێراق پڕرەنگترە، هەر بۆیە ئەمریکا هەوڵدەدات لە عێراق  و لە رێگەی ئەم وڵاتە ئاسایش و ئارامی لە ناوچەکە جێگیر بکات  وهاوکات گوشارەکانی بۆ سەر ئێران توندتر بکاتەوە.

واشنتۆن پێیوایە، کە ئێران چالاکییەکانی لە دژی ئەمریکا چڕتر کردۆتەوە و سەرچاوەی سەرەکی هەڕەشەیە بۆ سەر ئیسرائیل و میسر و ئوردن و دیکەی وڵاتانی هاوپەیمانی ئەمریکا لە ناوچەکە. لە ئێستادا عێراق رۆڵ و پێگەیەکی تایبەتی هەیە لە سیاسەتی دەرەوەی ئەمریکا ،هەر بۆیە هەموو هەوڵی ئەمریکا بە ئاراستەی سنووردارنکردنی کاریگەری ئێرانە لە ناوچەکە. بۆ ئەم مەبەستە، عێراق دەتوانێ پێگەیەکی ستراتیژی بێت بۆ یەکلاکردنەوەی کێشەکانی نێوان واشنتۆن  و تاران.

هاوکات لە گەڵ ئەم هەوڵانەی ئەمریکا بۆ بەرەنگاربوونەوەی ئێران، ئیسرائیلیش لە ماوەی ڕابردوودا بە چڕی لە دژی ئێران و بەرژەوەندی و ئامانجە سەبازییەکانی لە سوریا جووڵاوەتەوە.

مایک پەمپیۆ، لە سەردانەکەی بۆ بەغدا لەبارەی هێرشی ئیسرائیل بۆ سەر ئامانجەکانی ئێران لە عێراق، هۆشداری داوەتە عادل عەبدولمەهدی و بەرپرسانی باڵای ئەم وڵاتە.

جیرۆزالیم پۆست لە دوتوێی ڕاپۆرتێکدا دەڵێت: ئیسرائیل رەنگە هێرش بکاتە سەر ئامانجە سەربازییەکانی ئێران کە عێراق و بۆ ئەم مەبەستەش بە دوور نییە کە میلیشا کانی سەر بە ئێران بکاتە ئامانج.

بە گوێرەی جیرۆزالیم پۆست، هێرشەکانی ئەم دواییانەی ئیسرائیل بۆ سەر ئامانجەکانی ئێران لە سوریا، نیشانی دا کە سیستمی دژە موشەکی ئیسرائیل توانای بەرگری  وبەرەنگاربوونەوەی نییە و بە  ئەگەری زۆر بەم زوانە ئیسرائیل ئەم هێرشانە بۆ سەر خاکی عێراق دەستپێبکات. هەر چۆنێک بێت عێراق خاوەنی سیستمی بەرگری بەهێز نییە و کەلێن  وناکۆکییە سیاسیەکانی ئەم وڵاتە بە ڕادەیەیە کە دەوڵەتەکەی توانای پاراستنی یەکپارچەیی خاکەکەی نییە.

ئەفشار سولەیمانی، باڵیۆزی پێشوی ئێران لە ئازەربایجان، لە یاداشتێکدا بۆ دیپلۆماسی ئێران و لە دوای هەڕەشەی ئەمریکییەکان بۆ هێرش کردنە سەر ئێران، دەڵێت، ئێران دەبێ ستراتژییەکی نوێ بەرامبەر بە وڵاتانی دراوسێ، ناوچە و سیستمی نێودەوڵەتی بگرێتە بەر کە یارمەتی بە ڕەوینەوەی ئاڵۆزییەکان بدات و بیانو نەداتە دەستی ئەمریکا .
بە گوتەی ئەم دبلۆماتکارە ئێرانییە، ئێران دەبێ دەرفەت و هەڕەشەکانی بەردەم خۆی بناسێت و لەو ڕاستییە تێبگات کە نە تەنها ئەوروپا، چین، ڕوسیا  وهیند توانای بەرەنگاربوونەوەی ئەمریکایان نییە، بەڵكو لە زۆر خاڵی هاوبەشدا بەرامبەر بە ئێران و سیاسەتەکانی ڕوانگەیەکی هاوبەشیان هەیە.لە ئێستادا ژمارەی دۆست و-وڵاتانی هاوپەیمانی ئێران لە کەمتریندایە. بۆیە پێویستە ئێران کارتەکانی گوشار لە دەست ئەمریکا دەربێنێ.

Share.

About Author

بوچون نوسین داخراوە.

Social Media Auto Publish Powered By : XYZScripts.com